Bilmeniz Gerekenler

Oyunculuk ve Gerçeklik

Oyunculuk ve Gerçeklik
Oyunculuk, miseenscene’ioluşturan öğelerden biri olduğu içindir ki farklı biçimlerehizmet eden farklı miseensceneanlayışlarını besleyecek, farklı oyunculuk stillerigeliştirilmiştir.Bir oyuncunun performansındaki inandırıcılığın, filmin gerçekliğine bir katkısı olduğudüşünülür. Öte yandan bir dönem gerçekçi diye değerlendirilen bir oyunculuk örneği,aradan zaman geçince gerçekçi bulunmayabilir. Oyunculukta gerçeklik duygusu,inandırıcılık; kültüre, döneme, tarihe göre değişebilir. Örneğin bir dönem Uzakdoğusinemasının oyunculuğu, batılı ülkeler tarafından gerçekçi bulunmamıştır. Ya dabugün çok gerçekçi inandırıcı olarak kabul edilen bir Amerikan filmindeki biroyunculuk örneği (örneğin Tootsi, Eve dönüş), yarın inandırıcı bulunmayabilir.Öte yandan, özellikle 2. Dünya savaşı sonrası İtalya’da oluşan yeni gerçekçi akımınyönetmenleri, oyuncu olmayan kişileri, o role fiziği ve sosyal konumu en uygunsıradan kişileri, amatörleri kullanmışlar, o dönemdeki İtalyan yaşamına adeta birbelgesel gibi tanıklık etmeye çalışmışlardır. Bizde de Nuri Bilge Ceylan, anlatmakistediği dünyanın gerçekliğini ve saflığını korumak için kendi aile bireylerini,oyunculuk yapıyor hissini vermeyecek, kavram gereği amatör kelimesini bilekullanmamızın doğru olmadığı kişileri, filmlerinde oynatmayı tercih etmiştir. Bukişiler, anlattığı öyküyü yaşayan kişilerdir adeta. Oynama durumunu ortadankaldırmak için her türlü önlemini almıştır Nuri Bilge Ceylan. Öte yandan bu kişiler,her ne kadar oyunculuk kavramına uzakta olsalar, adeta o anı yaşıyor gibi de olsalar,kabul etmemiz gerekir ki yapılan oyunculuktur. Çünkü üstünde konuşulmuş vedüşünülmüş bir durum söz konusudur. "O An" gerçekleşen ve kameranın tanıklıkettiği bir belgesel çekimi değildir bu. Aynı zamanda bu kişilerin burunlarının dibinekadar giren bir kamera söz konusudur. Yani bu kişiler kameraya oynamaktadırlar,dolayısıyla bir oyunculuk durumu ve miseenscene,yani kamera için sahneleme olayıgerçekleşmektedir.Tüm bu nedenlerle ve gereksinimlerle, sinemada gerçekçi oyunculuğunoluşturulmasında, Stanislavski ekolünün etkisi büyük olmuştur. Genellikle seyircininoyunculuk inandırıcı değildi, gerçekçi değildi gibi yaklaşımlarını, kötü oyunculukolarak değerlendirmek gerekebilir.Öte yandan kimi film çalışmalarında gerçekçi değil, stilize bir oyunculuk tarzı kabuledilebilir. Örneğin Eisenstein’ın yönettiği Korkunç İvan’da oyunculuk herşeydeolduğu gibi (Kostüm, müzik, mekan tasarımı..) normal dışı, abartılı, doz üstüdür.6Korkunç İvan’ı oynayan Nikolai Cherkasov’un oyunculuğu, jestleri mimiklerininbüyüklüğü, miseenscene’indiğer ögeleri ile uyum içindedir. Dr. Calligari’deki herunsur gibi oyunculukda da çarpılmalar, bozulmalar, yumulmalar vardır. Godard’ın birçok filminde oyunculuk son derece sıradışıdır. Tüm bu farklı yaklaşımlar oyunculuktagerçekçi yöntemin sınırlarının dışına, zaman zaman ters yönüne giden kuramlarıdestekler niteliktedir (örneğin biçimçi yöntem, epik sinema vs).Alıntı: Dr. Selma Köksal Çekiç



Diğer Başlıklar


Copyright 2011. Tüm Hakları Tuncay Öztaş'a aittir.